بررسی قوانین تجویدی قرآن کریم

یا

سوره : آیه :

نکته : از آیاتی با اعراب صحیح استفاده نمایید در غیر این صورت نتیجه بررسی شما درست نخواهد بود.

غنه

تعریف غنّة « غنّة صوتی است که از خیشوم (فضای بینی) خارج می شود» موارد «حکم غنّة»
1- نون و میم مشدّد 2- ادغام «ن» در «یمون» 3- اقلاب نون ساکن 4- کلیه ی اخفاءات میزان غنّة
میزان کشش «حکم غنّة» ، به اندازه زمان کشش 2 حرکت است.

إِﻧَّﻬَ ﻋَﻠَﻴْﻬِﻢْ ﻣُؤْﺻَﺪَﺓٌ

اخفا

کلمه اخفاء به معنای «مخفی کردن – پوشانیدن» آمده است . در تجوید عبارتست از :
«حذف مخرج حرف و ابقاء غنّه آن ، بدون تشدید حرف بعد»
در واقع اخفاء ، حالتی است بین اظهار و ادغام. یعنی نه ظاهر می شود و نه از بین می رود.گوئی فقط مخفی شده است. اگر مجموعه ی حروف شش گانه «حلقی» و حروف شش گانه «یرملون» و حرف «ب» را از 28 حرف الفباء کم کنیم، 15 حرف باقی می ماند که نون ساکنه نزد این 15 حرف اخفاء می گردد. 15 حرف عبارتند از :
ت – ث – ج – د – ذ – ز – س – ش – ص – ض – ط – ظ – ف – ق – ک

ﺗَﺮْﻣِﻬِﻢْ ﺑِﺤِﺠَﺭٍَ ﻣِﻦْ ﺳِﺠٍِّ

ادغام

هرگاه نون ساکنه به چهار حرف «یمون» برسد، ادغام آن همراه با «غنة» است. یعنی همزمان، صوت از «فضای بینی» خارج می شود و بعلاوه این حالت باید به میزان «دو حرکت» ادامه داشته باشد. مقصود از دو حرکت ، زمانی است که مثلاً ، تلفظ دو فتحه و یا یک «الف مدی» به طول می انجامد.

ﻟَّﺬِ أَﻃْﻌَﻤَﻬُ ﻣِّ ﺟٍُ ﻭَآﻣَﻨَﻬُ ﻣِّﻦْ ﺧَﻮْ

ادغام بدون غنه

هرگاه نون ساکنه به دو حرف «ل – ر» برسد، نون کاملاً حذف شده و به جای آن دو حرف مذکور، به صورت مشدّد و بدون غنّه اداء می گردند. لذا صوت خروجی فقط از دهان و بدون کشش خارج می شود.

ﻭَﻟَﻢْ ﻳَﻜُﻦْ ﻟَﻪُ ﻛُﻔُﻮً أَﺣَﺪٌ

اقلاب

کلمه «اقلاب» در لغت به معنای «قلب کردن – تبدیل نمودن» آمده است. اقلاب در تجوید عبارتست از : «تبدیل کردن نون ساکنه به میم» و زمانی پیش می آید که نون ساکنه به حرف «ب» برسد. اقلاب با «غنّه» همراه است. بدین معنا که صدای «م» ایجاد شده باید به اندازه «دو حرکت» در مجرای بینی ، کشش پیدا کند.

ﻛَﺬَّﺑَﺖْ ﺛَﻤُﺩُ ﻭَﻋَﺩٌ ﺑِﻟْﻘَﺭِﻋَﺔِ

قلقله

به معنای جنبیدن و جستن صدا از جای خود است و فقط هنگامی که حرف ساکن باشد بر آن عارض می‌شود و پنج حرف (ق- ط- ب- ج- د) (قطب – جد) دارای این صفت می‌باشند، با توجه به این که جستن صدا و تمایل حرکت آن به سوی کسره می‌باشد، مانند:

ﻟَﻢْ ﯾَﻠِﺪْ ﻭَﻟَﻢْ ﯾُﻟَﺪْ

به زودی در روخوان